ဆာကူရာမြေရဲ့ အမှောင်ဘက်အခြမ်း - ဂျပန် Black Company (ブラック企業) မဝင်ခင် သိထားရမယ့်အချက်များ
ဂျပန်နိုင်ငံဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာလူငယ်တွေအတွက် အိပ်မက်တွေ အကောင်အထည်ဖော်ရာ နိုင်ငံလား...
ဒါမှမဟုတ် မသိနားမလည်ရင် လုပ်ငန်းခွင်ထဲမှာ ချောင်ပိတ်မိသွားနိုင်တဲ့ နိုင်ငံလား?
ဒီနေ့တော့ ဂျပန်စာလေ့လာနေသူတိုင်း၊ ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားသူတိုင်း ကိုယ့်ကိုယ်ကို ကာကွယ်နိုင်ဖို့အတွက် မဖြစ်မနေ သိထားရမယ့် ဂျပန်လုပ်ငန်းခွင်ရဲ့ အမှောင်ဘက်အခြမ်း...
ブラック企業 (Burakku Kigyou - Black Company) တွေအကြောင်းနဲ့ လက်တွေ့အသုံးကျမယ့် လမ်းညွှန်ချက်တွေကို မျှဝေပေးချင်ပါတယ်။
🏢 ブラック企業 (Black Company) ဆိုတာ ဘာလဲ?
ဒါဟာ တရားဝင် ဥပဒေအခေါ်အဝေါ်တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ အလုပ်သမားတွေရဲ့ အခွင့်အရေးကို မျက်ကွယ်ပြုပြီး အလွန်အမင်း ခိုင်းစေ အမြတ်ထုတ်နေတဲ့ ကုမ္ပဏီတွေကို ဂျပန်လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းမှာ ခေါ်ဝေါ်ကြတဲ့ အသုံးအနှုန်းဖြစ်ပါတယ်။ အဓိက သတိထားရမယ့် လက္ခဏာတွေကတော့…
၁။ ဥပဒေမဲ့ အချိန်ပိုခိုင်းစေခြင်း (サービス残業 - Service Zangyou)
ဂျပန်မှာ ဥပဒေအရ အချိန်ပိုလုပ်ရင် (残業) အခမဲ့လုပ်ပေးစရာ မလိုပါဘူး။
- ပုံမှန်သတ်မှတ်ချိန်ကျော်လွန်ပါက (法定時間外労働) နှင့် ညဉ့်နက်ပိုင်း (深夜労働) အတွက် အနည်းဆုံး ၂၅% အပိုကြေး
- တရားဝင်ရုံးပိတ်ရက်များ (法定休日) တွင် အလုပ်လုပ်ပါက ၃၅% အပိုကြေး
- တစ်လ ၆၀ နာရီထက် ကျော်လွန်သော အချိန်ပိုအတွက် ၅၀% အထိ အပိုကြေး ပေးရပါတယ်။ ဒါကို မပေးရင် Black Company ပါပဲ။
၂။ အသက်အန္တရာယ်ရှိသော အချိန်ပိုလုပ်အားစံနှုန်း (過労死ライン - Karoushi Line)
အလုပ်ဖိစီးမှုကြောင့် အသက်အန္တရာယ်ရှိနိုင်တဲ့ စံနှုန်းကို ဂျပန်မှာ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ ရောဂါဖြစ်ပွားမတိုင်ခင် ၁ လအတွင်း အချိန်ပို နာရီ ၁၀၀ ကျော်တာ၊ သို့မဟုတ် ၂-၆ လအတွင်း ပျမ်းမျှ တစ်လ ၈၀ နာရီကျော် အချိန်ပိုဆင်းရတာတွေဟာ အလုပ်နဲ့ ရောဂါကြား ဆက်စပ်မှုခိုင်မာတဲ့ စံနှုန်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
၃။ ရာထူးအာဏာပြ အနိုင်ကျင့်ခြင်း (パワハラ - Pawa-hara)
အထက်လူကြီးက ရိုင်းရိုင်းစိုင်းစိုင်း ဆဲဆိုတာ၊ လူပုံအလယ်မှာ အရှက်ခွဲတာ၊ "မလုပ်နိုင်ရင် ထွက်သွား" စတဲ့ စကားလုံးတွေနဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်လေ့ရှိပါတယ်။
၄။ စာချုပ်နဲ့ လက်တွေ့ တစ်ခြားစီဖြစ်နေခြင်း (虚偽の求人)
အလုပ်ခေါ်စာမှာတော့ လစာတွေအများကြီး၊ နားရက်တွေအများကြီးလို့ ရေးထားပေမဲ့ တကယ်တမ်း လုပ်ရတဲ့အခါ လစာအပြည့်မရတာ၊ ခွင့်ယူခွင့် (有給) မပေးတာမျိုးတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
(၂၀၁၅ ခုနှစ်က ကြော်ငြာကုမ္ပဏီကြီး Dentsu (電通) မှာ ဝန်ထမ်းအသစ်လေး Takahashi Matsuri ဟာ အလွန်အမင်း အလုပ်ဖိအားနဲ့ အချိန်ပိုတွေကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတဲ့ ဝမ်းနည်းစရာဖြစ်ရပ်ဟာ ဂျပန်တစ်နိုင်ငံလုံးကို တုန်လှုပ်စေခဲ့ပြီး အလုပ်သမားဥပဒေတွေကိုပါ ပြောင်းလဲစေခဲ့တဲ့အထိ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။)
💡 မဝင်ခင် ဘယ်လိုရှောင်မလဲ? (Checklist)
Review စစ်ရုံနဲ့ မလုံလောက်ပါဘူး။ အောက်ပါအချက်တွေကို သေချာလုပ်ပါ။
✅ ၁။ စာချုပ်ကို ကြိုတောင်းပါ
အလုပ်မဝင်ခင် လစာ၊ အလုပ်ချိန်၊ နားရက်၊ အစမ်းခန့်ကာလ စတာတွေ အတိအကျပါတဲ့ 雇用契約書 (သို့) 労働条件通知書 ကို မဖြစ်မနေ တောင်းယူဖတ်ရှုပါ။
✅ ၂။ Review ဖတ်ပါ
"ကုမ္ပဏီနာမည် + 評判" ဆိုပြီး Google မှာ ရှာပါ။ OpenWork, 転職会議 လို Website တွေမှာ ဝင်ဖတ်ပါ။
✅ ၃။ အင်တာဗျူးမှာ မေးခွန်းထုတ်ပါ
- 残業は月平均何時間ですか？ (တစ်လကို အချိန်ပို ပျမ်းမျှ ဘယ်နှစ်နာရီ ရှိပါသလဲ?)
- 残業代は何分単位で計算されますか？ (အချိန်ပိုကြေးကို ဘယ်နှစ်မိနစ်ယူနစ်နဲ့ တွက်ပေးပါသလဲ?)
- 有給休暇の取得率はどのくらいですか？ (လစာရ ခွင့်ရက် ယူနိုင်မှု ရာခိုင်နှုန်း ဘယ်လောက်ရှိပါသလဲ?)
🛠️ ပိတ်မိနေခဲ့ရင် ဘာလုပ်ရမလဲ? (လက်တွေ့ လမ်းညွှန်)
- သက်သေစုပါ
ချက်ချင်းထွက်မယ့်အစား Timecard ဓာတ်ပုံ၊ လစာစလစ် (給与明細)၊ Chat မှတ်တမ်းနဲ့ အချိန်ပိုဆင်းရတဲ့ မှတ်တမ်းတွေကို ခိုင်လုံအောင် စုဆောင်းထားပါ။ - အလုပ်ထွက်ခွင့် (退職)
သက်တမ်းမသတ်မှတ်ထားတဲ့ စာချုပ် (無期雇用) ဆိုရင် ဥပဒေအရ ၂ ပတ်ကြို အကြောင်းကြားပြီး အလုပ်ထွက်ခွင့် ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သင်က 技能実習 (အလုပ်သင်)၊ 特定技能၊ ဒါမှမဟုတ် စာချုပ်သက်တမ်းရှိသူ (有期雇用) ဆိုရင်တော့ အလုပ်သမားအတိုင်ပင်ခံ ဌာနတွေနဲ့ အရင်တိုင်ပင်ပါ။ - ဗီဇာခြိမ်းခြောက်မှုကို မကြောက်ပါနဲ့
"အလုပ်ထွက်ရင် ဗီဇာဖျက်မယ်" လို့ ခြိမ်းခြောက်တိုင်း မယုံပါနဲ့။ ဗီဇာထုတ်ပေးတာ လဝက (入管) ပါ၊ ကုမ္ပဏီက ဖျက်ခွင့်မရှိပါဘူး။ (ဒါပေမဲ့ အလုပ်ထွက်/ပြောင်းတဲ့အခါ လဝက ကို ၁၄ ရက်အတွင်း အကြောင်းကြားစာ (Notification) တင်ဖို့တော့ လိုအပ်ပါတယ်။)
📞 အကူအညီတောင်းခံနိုင်သော ဌာနများ (Save လုပ်ထားပါ)
ပြဿနာကြုံလာရင် တစ်ယောက်တည်း မဖြေရှင်းပါနဲ့။ အောက်ပါ တရားဝင် ဌာနတွေကို ဆက်သွယ်ပါ။
- 🔹 外国人労働者向け相談ダイヤル (MHLW)
0570-001-707 (မြန်မာဘာသာအတွက် ရရှိနိုင်တဲ့ နေ့ရက်နဲ့ အချိန်တွေကို MHLW official page မှာ ဝင်ရောက်စစ်ဆေးပါ။) - 🔹 労働条件相談ほっとライン
အလုပ်ချိန်ပြင်ပနဲ့ ရုံးပိတ်ရက်တွေမှာ အလုပ်သမားအခြေအနေဆိုင်ရာ တိုင်ပင်နိုင်တဲ့ MHLW hotline ဖြစ်ပါတယ်။ - 🔹 FRESC (နိုင်ငံခြားသားများ အလုပ်အကိုင် အထောက်အကူပြုစင်တာ)
ဗီဇာနဲ့ အလုပ်ပြောင်းရွှေ့ရေး ကိစ္စတွေ တိုင်ပင်နိုင်ပါတယ်။ - 🔹 よりそいホットライン (Yorisoi Hotline)
စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလွန်အမင်း ဖိစီးလာပါက 0120-279-338 ကိုခေါ်ပြီး foreign language guidance အရ "2" ကို နှိပ်ပါ။ (ဘာသာစကားရရှိနိုင်မှု ပြောင်းလဲနိုင်သဖြင့် Official Page တွင် စစ်ဆေးပါ။)
🌟 နိဂုံးချုပ်
ဒီဆောင်းပါးဟာ ဂျပန်ကို ကြောက်သွားစေဖို့ ရေးသားထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။
"ကိုယ့်ရဲ့ အခွင့်အရေးကို သိပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကို ကာကွယ်နိုင်ဖို့" လမ်းပြပေးချင်တာပါ။ ဂျပန်မှာ အလုပ်သမားကို တန်ဖိုးထားတဲ့ ホワイト企業 (White Company - ကုမ္ပဏီကောင်းများ) တွေလည်း အများကြီး ရှိပါတယ်။
သင့်ရဲ့ Share တစ်ချက်က ဂျပန်ကိုလာမယ့် ညီငယ်၊ ညီမငယ်တွေအတွက် အသက်ကယ်လမ်းညွှန် ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ဂျပန်ရောက် စီနီယာတွေအနေနဲ့လည်း ကိုယ်တွေ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ အကြံဉာဏ်တွေကို Comment မှာ မျှဝေပေးခဲ့ပါဦး။ 👇
📚 မှတ်သားဖွယ်ရာစကားလုံးများ
- 企業 (きぎょう): ကုမ္ပဏီ၊ လုပ်ငန်း
- 残業 (ざんぎょう): အချိန်ပိုလုပ်ခြင်း (Overtime)
- 法定休日 (ほうていきゅうじつ): ဥပဒေအရ သတ်မှတ်ထားသော ရုံးပိတ်ရက်
- 過労死 (かろうし): အလွန်အမင်း အလုပ်ဖိစီးမှုကြောင့် သေဆုံးခြင်း
- 虚偽 (きょぎ): လိမ်လည်လှည့်ဖြားသော၊ မမှန်ကန်သော
- 求人 (きゅうじん): အလုပ်ခေါ်ယူခြင်း
- 有給休暇 (ゆうきゅうきゅうか): လစာရ ခွင့်ရက်
- 雇用契約書 (こようけいやくしょ): အလုပ်ခန့်ထားမှုဆိုင်ရာ စာချုပ်
- 労働条件 (ろうどうじょうけん): လုပ်ငန်းခွင် အခြေအနေ / သတ်မှတ်ချက်များ
- 評判 (ひょうばん): ဂုဏ်သတင်း၊ Review
- 給与明細 (きゅうよめいさい): လစာရှင်းတမ်း (Pay slip)
- 退職 (たいしょく): အလုပ်ထွက်ခြင်း
- 無期雇用 (むきこよう): သက်တမ်း အကန့်အသတ်မရှိသော အလုပ်ခန့်ထားမှု
- 入管 (にゅうかん): လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး (Immigration)
Comments
Post a Comment